\u0130stinye \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi T\u0131bbi Farmakoloji Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. Sema Ketenci \u015eeren, son d\u00f6nemde pop\u00fclerle\u015fen \u201czay\u0131flama i\u011fneleri\u201dne y\u00f6nelik \u00f6nemli uyar\u0131larda bulundu. GLP-1 resept\u00f6r agonistleri olarak bilinen semaglutid, liraglutid ve tirzepatid gibi ila\u00e7lar\u0131n asl\u0131nda tip 2 diyabet i\u00e7in geli\u015ftirildi\u011fini hat\u0131rlatan \u015eeren, bu ila\u00e7lar\u0131n obezite tedavisinde etkili oldu\u011funu ancak bilin\u00e7siz kullan\u0131m\u0131n ciddi halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 riski do\u011furdu\u011funu vurgulad\u0131.\u00a0<\/p>\n
GLP-1 agonisti ila\u00e7lar\u0131n d\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki kullan\u0131m\u0131 son be\u015f y\u0131lda 6 kat artt\u0131. T\u00fcrkiye\u2019de de \u00f6zellikle 2023\u20132024 d\u00f6neminde talep y\u00fckseldi. T\u00fcrkiye, n\u00fcfusa g\u00f6re kullan\u0131m h\u0131z\u0131nda orta-y\u00fcksek grupta. \u00d6zellikle \u015fehir merkezlerinde endikasyon d\u0131\u015f\u0131 talep art\u0131\u015f\u0131 dikkat \u00e7ekiyor. Avrupa \u00fclkeleri ile benzer bir e\u011filim oldu\u011funa dikkat \u00e7eken \u015eeren, sosyal medya etkisinin T\u00fcrkiye\u2019de daha g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011funu ve bu nedenle kontrols\u00fcz kullan\u0131m\u0131n daha b\u00fcy\u00fck bir risk olu\u015fturdu\u011funu belirtti.\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0<\/p>\n
\u201cSosyal medya y\u00f6nlendirmesiyle kullan\u0131m tehlikeli\u201d<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. \u015eeren, son aylarda sosyal medya \u00fczerinden y\u00f6nlendirilen kontrols\u00fcz ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131n\u0131n art\u0131\u011f\u0131n\u0131, merdiven alt\u0131 ve sahte \u00fcr\u00fcnlerin piyasada \u00e7o\u011fald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n
\u201cBu ila\u00e7lar g\u00fc\u00e7l\u00fc farmakolojik etkilere sahip. Yanl\u0131\u015f doz, yanl\u0131\u015f kullan\u0131m veya sahte \u00fcr\u00fcnler; a\u011f\u0131r bulant\u0131 ve kusmadan akut pankreatite, safra kesesi sorunlar\u0131ndan gastropareziye kadar ciddi yan etkilere yol a\u00e7abiliyor. Avrupa \u0130la\u00e7 Ajans\u0131, sosyal medyadan temin edilen \u00fcr\u00fcnlerin \u00f6nemli k\u0131sm\u0131n\u0131n sahte oldu\u011fu konusunda uyard\u0131.\u201d<\/p>\n
Do\u011fru hastada etkili, yanl\u0131\u015f kullan\u0131mda risk y\u00fcksek<\/p>\n
GLP-1 agonistlerinin do\u011fru hastada, do\u011fru dozla ve hekim takibi alt\u0131nda son derece etkili oldu\u011funu belirten \u015eeren, klinik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n bunu do\u011frulad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti:<\/p>\n
\u201cSemaglutid kullan\u0131lan STEP-1 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda y\u00fczde 14.9 ortalama kilo kayb\u0131; Tirzepatid kullan\u0131lan SURMOUNT-1 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda y\u00fczde 20\u2019nin \u00fczerinde kilo kayb\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Ancak, bu sonu\u00e7lar d\u00fczenli takip ve ya\u015fam tarz\u0131 de\u011fi\u015fikli\u011fi olmadan elde edilemez. Sosyal medyadaki \u2018h\u0131zl\u0131 zay\u0131flama\u2019 anlat\u0131lar\u0131n\u0131n bilimsel hi\u00e7bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 yok.\u201d<\/p>\n
18 ya\u015f alt\u0131na \u00f6nerilmiyor\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/p>\n
Bu i\u011fnelerin 18 ya\u015f alt\u0131na \u00f6nerilmedi\u011fini, 75 ya\u015f \u00fczerinin ise dikkatle de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini ekleyen \u015eeren, \u201cBu ila\u00e7lar t\u0131bbi endikasyon d\u0131\u015f\u0131nda kesinlikle kullan\u0131lmamal\u0131\u201d dedi. Bu i\u011fnelerin kullan\u0131m\u0131n\u0131n kimler i\u00e7in uygun, kimler i\u00e7in riskli oldu\u011fuyla ilgili ise \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n
\u201cUluslararas\u0131 k\u0131lavuzlara g\u00f6re bu ila\u00e7lar\u0131n \u00f6nerildi\u011fi gruplar v\u00fccut kitle indeksi 30\u2019un \u00fczerinde olan ki\u015filer ya da 27\u2019nin \u00fczerinde olup diyabet, y\u00fcksek tansiyon, kolesterol y\u00fcksekli\u011fi gibi ek hastal\u0131klar\u0131 olanlar bu ila\u00e7lar\u0131 kullanabilecek gruba giriyor.
\n\u00a0Ama daha \u00f6nce pankreas iltihab\u0131 ge\u00e7irmi\u015f olanlar, mide bo\u015falmas\u0131 \u00e7ok yava\u015f olanlar (mide tembelli\u011fi), \u00e7ok say\u0131da ila\u00e7 kullananlar, hamileler, emzirenler ve ailesinde tiroit kanseri \u00f6yk\u00fcs\u00fc bulunanlar riskli grupta kabul ediliyor.\u201d<\/p>\n
\u015eeren yan etkilerle ilgili, \u201cYan etkiler ge\u00e7ici olanlar\u0131n yans\u0131 s\u0131ra hayati tehlike olarak de\u011ferlendirilecek sonu\u00e7lara kadar uzan\u0131yor. S\u0131k g\u00f6r\u00fclen yan etkiler aras\u0131nda bulant\u0131, kusma, ishal, kab\u0131zl\u0131k, ba\u015f d\u00f6nmesi bulunuyor. Daha ciddi yan etkiler ise \u015f\u00f6yle: Akut pankreatit, safra kesesi ta\u015flar\u0131 ve safra yolu sorunlar\u0131, gastroparezi, nadiren hipoglisemi. Bu yan etkiler nedeniyle d\u00fczenli takip ve doz ayarlamas\u0131 zorunlu\u201d diyerek uyar\u0131da da bulundu.\u00a0<\/p>\n
Verilen kilonun y\u00fczde 60\u201370\u2019i geri d\u00f6nebilir<\/p>\n
Tedavinin genellikle en az 6\u201312 ay s\u00fcrmesi gerekti\u011fini ifade eden Do\u00e7. Dr. \u015eeren, ilac\u0131n kesilmesiyle birlikte bir\u00e7ok ki\u015fide 12 ay i\u00e7inde verilen kilonun y\u00fczde 60\u201370\u2019inin geri d\u00f6nebildi\u011fini aktard\u0131. \u201c\u0130\u011fne tek ba\u015f\u0131na kal\u0131c\u0131 zay\u0131flama sa\u011flamaz; ya\u015fam tarz\u0131 de\u011fi\u015fikli\u011fi \u015fart\u201d diyen \u015eeren\u2019e g\u00f6re \u015fu belirtiler ise acil de\u011ferlendirme gerektiriyor: Ge\u00e7meyen veya \u015fiddetli kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131. Tekrarlayan kusma. Sar\u0131l\u0131k, koyu idrar. Bay\u0131lma, a\u015f\u0131r\u0131 halsizlik. Kan \u015fekeri d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc belirtileri. \u015eiddetli kab\u0131zl\u0131k veya yemek yiyememe.<\/p>\n
\u201cMucize de\u011fil, t\u0131bbi bir tedavi\u201d<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Sema Ketenci \u015eeren, s\u00f6zlerini \u015fu uyar\u0131yla tamamlad\u0131:<\/p>\n
\u201cBu ila\u00e7lar re\u00e7eteli t\u0131bbi \u00fcr\u00fcnlerdir. Sadece do\u011fru hasta, do\u011fru endikasyon ve hekim takibiyle kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. Sosyal medyadan al\u0131nmaz, arkada\u015f tavsiyesiyle ba\u015flanmaz. Merdiven alt\u0131 \u00fcr\u00fcnler hayati risk ta\u015f\u0131r. Bunlar mucize de\u011fil; bilimsel protokollerle uyguland\u0131\u011f\u0131nda etkili ila\u00e7lard\u0131r.\u201d<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajans\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0130stinye \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi T\u0131bbi Farmakoloji Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. Sema Ketenci \u015eeren, son d\u00f6nemde pop\u00fclerle\u015fen \u201czay\u0131flama i\u011fneleri\u201dne y\u00f6nelik \u00f6nemli uyar\u0131larda bulundu.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":38078,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[740,1909,6027,469,4034],"class_list":["post-38077","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-etkiler","tag-etkili","tag-ilaclarin","tag-sosyal","tag-zayiflama"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t